Ашхабаддагы жер титирөөнүн трагедиясын чагылдырган «Ак ат» спектакли Андижанда көрсөтүлдү
Өзбекстандын Андижан шаарында өткөн IV TҮРКСОЙ эл аралык театр фестивалынын алкагында Түркмөнстандын Улуу Сапармурат Түркмөнбашы атындагы мамлекеттик академиялык драма театрынын «Ак ат» спектакли көрүүчүлөргө тартууланды.
Жазуучу Баба Аннановдун калемине таандык чыгарманын режиссёру — Мекан Жумабаев. Театрдын башкы көркөм жетекчиси — Түркмөнстандын маданиятына эмгек сиңирген ишмери Нурберди Хожаев.
Кеңири курамдагы чыгармачыл топ катышкан спектаклде Жамалдын образын Түркмөнстандын эл артисти Маягүл Аннаева, Назиранын образын Түркмөнстандын эл артисти Гүлалек Акмырадова, ал эми Алиширдин образын Бегенч Гарлыев жараткан.
Эки элдин тагдырын бириктирген окуя
Терең драмалык мазмунга ээ болгон «Ак ат» спектакли 1948-жылы Түркмөнстандын борбору Ашхабадда болгон кыйраткыч жер титирөөнүн кесепеттерин жана эки үй-бүлөнүн тагдырларынын кесилишүүсүн баяндайт.
Кыйраган имараттын урандыларынын астында калган жылкы үйрөтүүчү Гурбандын кичүү уулу Азат аман калып, Өзбекстанга жеткирилет. Балдар үйүнөн аны багып алган өзбек аял Назира балага Алишир деген ысым берет. Ал эми жер титирөөдөн оор жаракат алып аман калган өз энеси Жамал көп жылдар өткөндөн кийин эсине келип, уулун издөөгө чыгат. Ушундан тартып чыгармадагы окуялар улам курчуп, эки эненин тагдыры көрүүчүнү терең толкундантат.
Фестивалдын калыстар тобу 1948-жылдагы Ашхабад жер титирөөсүнүн кыйраткыч кесепеттерин жана эки элдин ортосундагы тилектештикти сахна аркылуу таасын чагылдырган спектаклдин эмоционалдык күчүнө жана адамзаттык баалуулуктарды ачып берүүдөгү ийгилигине өзгөчө көңүл бурду.
Калыстар тобунун мүчөсү Жаныш Кулмамбетов чыгарма кырсыктын адам жүрөгүндө калтырган оор изин жана жалпы адамзатка орток темаларды көрүүчүлөргө жеткирүүдө ийгиликке жеткенин белгиледи. Ал эми Бейбит Бахтыгереев адам табиятын, жан аябастыкты жана кайгы-муңду классикалык драматургиянын таасирдүү ыкмалары аркылуу сахнага алып чыкканын жогору баалады.
Калыстар тобунун дагы бир мүчөсү Гавхар Закирова спектаклдин негизги күчү чыныгы турмуштук окуяга таянгандыгында экенин белгиледи. Анын айтымында, жазуучу Баба Аннанов Түркмөнстандан Өзбекстанга көчүп барып, өзбек эненин колунда чоңойгон Алиширдин чыныгы тагдырынан шыктанган. Бул жагдай чыгармага өзгөчө турмуштук маани жана тереңдик берген.
Фериде Жалилова эки эненин башынан өткөргөн азап-тозогу жана энелик сүйүү сахнада өтө таасирдүү, адамдык жылуулук менен берилгенин баса белгиледи.
Ал эми түркмөнстандык калыстар тобунун мүчөсү Агмырат Балтаев бул жүрөк титиреткен окуя түркмөн жана өзбек элдеринин тарыхый достугун, оор күндөрдөгү өз ара колдоосун жана кайгыдагы орток тагдырын символдой турганын айтты.
Табигый кырсыктын адам тагдырына тийгизген оор кесепеттерин көркөм чеберчилик менен чагылдырган «Ак ат» спектакли «Эненин тилин эне түшүнөт» деген философиялык ойду алдыңкы планга чыгарып, көрүүчүлөргө өзгөчө толкундануу тартуулады. Натыйжада чыгарма IV ТҮРКСОЙ эл аралык театр фестивалынын эсте каларлык спектаклдеринин бири болду.
Медиа галереясы
(21)
Видео галереясы
(1)
