2013 MUKAN TÖLEBAYEV YILI

TÜRKSOY
08 Mayıs 2013, Çarşamba
1993 yılından bu yana Türk kültür tarihinde iz bırakacak pek çok faaliyet gerçekleştiren TÜRKSOY, Türk dünyası kültür ve sanat yaşamına ölümsüz eserler armağan eden saygın şahsiyetlerin eserlerinin yaşatılması ve gelecek nesillere aktarılması amacıyla çeşitli etkinlikler düzenlemektedir. Her bir ulusun tarihinde özel kişiliğe sahip, tarihe mal olmuş değerli şahıslar yer alır. TÜRKSOY bu şahıslar adına düzenlediği anma günleri ve ithaf ettiği yıllar ile geçtiğimiz 20 yıl içerisinde pek çok değerli şahsiyetin hatırlanmasına vesile olmuştur.

2012 yılı içerisinde, Türk dünyasının ilk kadın bestecisi Dina Nurpeyisova, Kazak şair Kasım Amanjolov, Tatar şair Abdullah Tukay, Azeri edebiyatçı Mirza Fatali Ahundzade, Azerbaycan halk şairi Ahmed Cevad, Karaçay Malkar halk şairi İsmail Semenov, Türkmen düşünürü Mahtumkulu Firaki, ilk Hakas bilimci Nikolay F. Katanov, ünlü Kırgız yazar Cengiz Aytmatov gibi pek çok önemli şahsiyet, TÜRKSOY etkinlikleriyle anılmış, kültür ve sanat hayatımızın zenginlik kaynağı eserleri yeni nesillere tanıtılmıştır.

2011 yılını doğumunun 125. Yıl dönümünde Abdullah Tukay'a, 2012 yılını ise doğumunun 200. yıldönümü nedeniyle Mirza Fatali Ahundzade'ye ithaf eden teşiklatımız, Başkurdistan’ın Ufa şehrinde gerçekleştirilen 30. TÜRKSOY Daimi Konseyi’nde alınan kararla 2013 yılını Kazak müziğinin üstadı ve milli bestecisi olan Mukan Tölebayev’e ithaf edilmiştir.

İlan edilen bu yılın açılışı, 11 Mart 2013 Pazartesi günü Saat 19.00’da Ankara Devlet Resim ve Heykel Müzesi’nin tarihi salonunda gerçekleştirilecek törenle yapılacaktır. Bu tören sırasında ayrıca, çalışmalarıyla Türk kültür ve sanat yaşamına katkıda bulunan değerli basın mensuplarına, TÜRKSOY Basın Onur Ödülü takdim edilecektir. Bu yıl dördüncüsü gerçekleştirilecek olan TÜRKSOY Basın Onur Ödülü Töreni, Türk Cumhuriyetlerinden değerli basın mensuplarının yanı sıra, Kazakistan Cumhuriyeti Parlamento Senatosu heyetinin katılımıyla gerçekleşecektir.

Bu yıl ki etkinlikte ayrıca, T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı Türk Dünyası Müzik Topluluğu, Kazakistandan gelecek konuk sanatçıların eşliğinde Mukan Tölebayev’in bestelerinden oluşan bir konser de gerçekleştirecektir.


2013 MUKAN TÖLEBAYEV YILI
AÇILIŞI TÖRENİ
VE
IV. TÜRKSOY BASIN ÖDÜLÜ TÖRENİ

Tarih: 11 Mart 2013 Saat: 19.00
Yer: Ankara Devlet Resim ve Heykel Müzesi (Eski Türk Ocakları Binası)
Talatpaşa Bulvarı Opera Meydanı, Altındağ / ANKARA

PROGRAM

• AÇILIŞ (Mukan Tölebayev’in Hayatı Konulu Kısa Film Gösterimi)
• AÇILIŞ KONUŞMALARI
- Türksoy Genel Sekreteri Düsen KASEİNOV
- Kazakistan Büyükelçisi Canseyit TÜYMEBAYEV
- Türkiye - Kazakistan Parlamentolararası Dostluk Grubu Başkanı Haluk İPEK
- Kazakistan Cumhuriyeti Parlamento Senatosu Sosyal ve Kültür Gelişim Komitesi Başkanı, Milletvekili Ahan BİJANOV
- T.C. Kültür Bakanı Ömer Çelik
• 2013 TÜRKSOY BASIN ÖDÜLLERİ TAKDİMİ
• MUKAN TÖLEBAYEV BESTELERİ KONSERİ

IV. TÜRKSOY BASIN ÖDÜLÜ SAHİPLERİ

AZERBAYCAN
- Elçin MIRZABEYLİ - Halk Cephesi Gazetesinin Genel Editörü
KAZAKİSTAN
- Kanşayım BAYDAULETOVA - Aykın Gazetesi Kültür Bölümü Başkanı
- Bakıtcan OMAROV - Kazakistan Milli Televizyon Kanalı Türkiye Temsilcisi
KIRGIZİSTAN
- Emilbek MOMUNOV - "Kabar” Kırgız Ulusal Haber Ajansı Editörü
- Tınçtıkbek ÇOROYEV - Uluslararası "Kırgız Tarih Kurumu” nun Başkanı, Tarihçi, Yazar ve Gazeteci
TÜRKİYE
- Beşir AYVAZOĞLU - Türk Edebiyatı Dergisi Genel Yayın Yönetmeni
- Yekta KOPAN - Gazeteci- Yazar
BAŞKURDİSTAN (RF)
- Samiga GAFAROVA -Başkurdistan(RF) Devlet Televizyon ve Radyo Kurumu Yoldaş Radyosu Turkuvaz Programı Yönetmeni
GAGAVUZ YERİ(Moldova)
- Dmitri PAPAZOGLO - Yedinaya Gagavuzya Gazetesi’nin Baş Yazarı
TATARİSTAN (RF)
- Ruzilya MUHAMETOVA - Tataristan Kültür Bakanlığı Gazetecisi
- Ruşaniya ALTAY - Tatarinform Haber Ajansı Türkiye Temsilcisi
KUZEY KIBRIS TÜRK CUMHURİYETİ
- Ali GÜRTEKİN - Radyo Vatan Yöneticisi

2013 MUKAN TÖLEBAYEV YILI’ NIN AÇILIŞ KONSER PROGRAMI

1. Mukan Tölebayev’in "Birjan ve Sara” Operasından"Birjan’ın Ariası”
Solist: Kazakistan Abay Devlet Opera ve Bale Tiyatrosu Sanatçısı
Janbolat Jumagazin
Piyano: Kazakistan Jambıl Devlet Filarmonisi Sanatçısı Gülcan Uzenbayeva

2. Mukan Tölebayev’in eseri "Poema” (Poem)
Solist: Kazakistan Kültürüne Emeği Geçen Sanatçı Unvanı Sahibi
Aida Ayupova

3. Mukan Tölebayev’in eseri "Tolgau” (İlham)
Solist: Kazakistan Kültürüne Emeği Geçen Sanatçı Unvanı Sahibi
Aida Ayupova

4. Mukan Tölebayev’in eseri "Akmaral”
Solist: Kazakistan Devlet Sanatçısı Nurcamal Üsenbayeva

5. Mukan Tölebayev’in "Birjan ve Sara” Operası’ndan "Atışma”
Solistler: Nurcamal Üsenbayeva ve Janbolat Jumagazin

6. "Tos, Meni Tos” (Bekle, Beni Bekle)
Solist: Cem Gürdal

7. M. Tölebayev’in eseri "Kesteli Oramal” (Nakışlı Yazma)
Solist: Feryal Başel Tüzün

8. Mukan Tölebayev’in "Birjan ve Sara” Operasından "Biy” (Dans Müziği) Türk Dünyası Müzik Topluluğu
Şef: İrfan Gürdal
Piyano: Gülcan Uzenbayeva

MUKAN TÖLEBAYEV KİMDİR ?

13 Mart 1913 yılında Kazakistan’ın, Almatı’ya bağlı Karaşıgan köyünde dünyaya geldi.
1933 yılında Almatı Yüksek Öğretmen Okulunu bitirerek, 1938 – 1941 yılları arasında Moskova Konservatuarında eğitim gördü. 1941-1946 yılları arasında E. Brusilovskiy, N. Myaskovskiy ve B. Fere’den dersler aldı. 1951 yılında Moskova Konservatuarı Bestecilik Bölümünden mezun oldu.
1942 – 1944 yıllar arasında Almatı Halk Çalgıları Orkestrasında şeflik yaptı.
1953 yılından itibaren Kurmangazı Konservatuarı’nda hocalığa başladı.
1956 – 1960 yıllar arasında Kazak Besteciler Birliğinin Başkanlığı görevini yürüttü.
Kazak müziğinin üstadı ve milli bestecisi olan Tölebayev, Kazakistan Cumhuriyeti eski Milli Marşını besteledi. Tölebayev’in, ‘Birjan ve Sara’ adlı bestesi, Kazak operası içerisinde en önemli eserdir. Orkestra ve oda orkestrası eserleri ile ellinin üstünde şiir ve romansları vardır. Halk şiirlerini orkestraya uyarlayarak eşsiz besteler yapan sanatçı ayrıca, Muhtar Auezov Kazakistan Dram Tiyatrosu’nun oyun ve film müziklerini de bestelemiş ve Evgeniy Brusilovskiy ile beraber ‘Amangeldı’ operasını yazmıştır.
Mukan Tölebayev, gerçekleştirdiği üstün çalışmalarıyla birçok müzik ve sanat ödülüne layık görülmüştür.
Uluslararası Türk Kültürü Teşkilatı (TÜRKSOY), Türk Dili Konuşan Ülkeler Kültür Bakanları Daimi Konseyinin kararıyla bu büyük bestecinin doğumunun 100. yılı anısına 2013 yılını Mukan Tölebayev yılı olarak ilan etmiştir.