Türk Dünyası Tiyatro Yöneticileri Andican'da Buluştu: Ortak Projeler ve Gelecek Vizyonu Masaya yatırıldı
IV. TÜRKSOY Uluslararası Tiyatro Festivali kapsamında düzenlenen 'Türk Dünyası Tiyatro Yöneticileri Toplantısı', Özbekistan'ın Andican şehrinde gerçekleştirildi. Türk Dünyası tiyatrolarının entegrasyonu, ortak projeler ve kültürel iş birliği konularının ele alındığı toplantıda; ortak dijital platform ve yaz okulu gibi çözüm önerileri sunuldu.
Doç. Dr. Kemal Göz'ün moderatörlüğünde gerçekleştirilen toplantıya; Özbekistan Kültür Bakanı Birinci Yardımcısı Nodirbek Sayfullayev, TÜRKSOY Genel Sekreteri Sultan Raev, Özbekistan Kültür Bakanlığı Tiyatro Bölüm Başkanı Otabek Djurayev ile Kazakistan, Azerbaycan, Kırgızistan, Türkmenistan ve Özbekistan'dan gelen tiyatro müdürleri, sanat yönetmenleri ve uluslararası jüri üyeleri katıldı.
Toplantının açılış konuşmasını gerçekleştiren Özbekistan Kültür Bakanı Birinci Yardımcısı Nodirbek Sayfullayev, Özbekistan Cumhurbaşkanı'nın vizyonu ve Andican'ın 'Türk Dünyası Kültür Başkenti' ilan edilmesiyle kentin tarihi bir misyon üstlendiğini vurguladı. Dördüncüsü düzenlenen bu uluslararası festivale ev sahipliği yapmaktan büyük bir onur ve iftihar duyduklarını belirten Sayfullayev, yıl boyunca TÜRKSOY çatısı altında kentte pek çok manevi, edebi ve yaratıcı sanatsal etkinliğin başarıyla hayata geçirildiğini hatırlattı. Sayfullayev, festivalin sadece tiyatro oyunlarının sergilendiği bir platform olmanın ötesinde; kültür ve sanat alanındaki ortak sorunlara çözüm aranan, projelerin geliştirildiği çok yönlü bir dayanışma zemini olduğunu belirterek, Özbekistan Cumhuriyeti adına tüm katılımcılara teşekkürlerini sundu.
Raev'den "Entegrasyon, Millî Estetik ve Dünyaya Açılma" Vurgusu
Sayfullayev'in ardından söz alan TÜRKSOY Genel Sekreteri Sultan Raev, Türk dünyası tiyatrolarının güncel durumuna dair önemli özeleştirilerde bulundu. Üye ülkelerin 30 yıllık bağımsızlık sürecine rağmen tiyatroların hala birbirlerinden yeterince haberdar olmadığını belirten Raev, "Yıllar boyunca tiyatrolarımız birbirini göremedi, tecrübe paylaşamadı. Hangi tiyatroda nasıl bir sanatsal süreç işliyor bilmiyorduk. İşte TÜRKSOY olarak bu festivali, tiyatrolarımızın birbirini tanıması, entegre olması ve karşılıklı tecrübe paylaşması için bir platform olarak yarattık." ifadelerini kullandı.
Konuşmasında samimi bir yaklaşımla diller arası iletişime de değinen Raev, katılımcıların kendi dillerinde (Kırgızca, Kazakça, Türkmence vb.) özgürce konuşarak anlaşabilmelerinin aslında en doğal "ortak Türk dili" pratiklerinden biri olduğunu ifade etti.
Tiyatronun bir milletin yüzü ve kültürel aynası olduğunu vurgulayan Raev, "Türk dünyası tiyatrolarının kendine has bir yüzü ve estetiği olmalıdır. Hedefimiz, kendi milli ve klasik dramaturjimizi Avrupa'ya ve tüm dünyaya taşımaktır." dedi. Raev ayrıca tiyatronun toplumsal rolüne dikkat çekerek, yeni nesillere aile, dürüstlük ve doğruluk gibi milli değerlerin sahne sanatı aracılığıyla aşılanmasının temel bir görev olduğunun altını çizdi.
Azerbaycan'dan "Dijital Platform", Kazakistan'dan "Tiyatro Dergisi" Önerisi
Toplantının devamında söz alan Azerbaycan Devlet Pandomim Tiyatrosu Müdürü Yarmemmed Kurbanov, Türk Dünyası’ndaki tüm tiyatroların oyunlarını, projelerini ve iletişim bilgilerini paylaşabileceği ortak bir elektronik platform kurulmasını teklif etti. Kazakistan jürisi ve tiyatro eleştirmeni Beybit Bahtigreyev ise, tiyatroların birbirinden haberdar olabilmesi için TÜRKSOY bünyesinde "Tiyatro Dergisi ve Almanağı" çıkarılmasını önererek, festivallerin oyun sergileme alanlarının ötesine geçip teknik kadrolar ve genç yönetmenler için eğitim laboratuvarlarına dönüştürülmesi gerektiğini kaydetti.
Zarılık Talasbek Uulu: "Uluslararası Türk Dünyası Yaz Tiyatro Okulu Kurulsun"
Kırgızistan Cengiz Aytmatov Oş Gençlik Tiyatrosu Müdürü Zarılık Talasbek Uulu ise üye ülkelerin genç ve profesyonel oyuncularını bir araya getirecek bir "Uluslararası Türk Dünyası Yaz Tiyatro Okulu" kurulmasını önerdi. Projeye göre; her ülkeden seçilecek yönetmenler, kardeş halklardan oluşan karma ekiplerle ortak oyunlar hazırlayacak. Talasbek Uulu, bu eğitim kampının ilk ayaklarından birine Oş şehrinde ev sahipliği yapmaya hazır olduklarını ifade etti.
Toplantı; sunulan projelerin raporlaştırılarak değerlendirilmesi ve festivalin sunduğu kültürel etkileşim zemininden faydalanılması kararıyla sona erdi.